[stelling] BookTok en Bookstagram hebben de leescultuur negatief beïnvloed - Officiële stelling van de week

De stelling van deze week luidt:
BookTok en Bookstagram hebben de leescultuur negatief beïnvloed

(dit is niet mijn mening, ik plaats alleen de stelling)

Het roddelblad in mij zit gelijk te roepen, 'Girl, spill the teaaaa!' - Maxime

Puur zwart-wit genomen: Ja.

Bij de vorige stelling had ik een stukje geplaatst over boektokkers die boeken promoten, omdat ze bevriend zijn met de auteur, of omdat ze ervoor betaald worden - terwijl ze het niet hebben gelezen. Dat helpt hier ook aan mee. Daarnaast is het romantasy-genre ontzettend uit de hand gelopen in mijn ogen. Zowel wat het genre zou zijn (hoe meer NSFW, hoe hoger de sterretjes of pepertjes en dat is beter) als de hoeveelheid boeken die zowel heel basic zijn als enorme plagiaat qua plot.

Waar dat ooit begon met ACOTAR en aangevuld werd door From Blood and Ash en wat andere bekende titels rond 2020, is het tijdens de lockdowns en met de opmars van social media - vooral TikTok - erg onhoudbaar geworden. De vraag wordt steeds groter, de geslachtsdelen moeten steeds groter en de standjes steeds meer pretzl, terwijl romantasy niet per definitie NSFW-scènes bevat. Alles wat ook maar een beetje een boek als bijvoorbeeld ACOTAR nabootst wordt gelezen om in de high te blijven van een goed boek. Die boeken worden ook weer gepromoot en anderen gaan dit lezen, indie auteurs willen op die hype meedoen en brengen ook weer hun eigen 'brol' uit en zo gaat het cirkeltje lekker door. Plus, dat het inmiddels de halve persoonlijkheid van influencers en tieners overneemt. Lezen is geen hobby meer, het is meer een obsessie, want ja - hun favoriete booktokker leest 200 boeken per jaar, dus dat moeten zij ook.

Ik zeg niet dat er iets mis is met dat de jeugd (kuch kuch ik word nog maar 27 dit jaar, maar goed) meer aan het lezen is, en of dat nou Engels of Nederlands is maakt me ook nog niet zo veel uit. Maar wat er gelezen wordt is soms nog maar moeilijk een boek te noemen en is meer geschreven porno geworden. En daar worden jonge kinderen - helaas - te makkelijk aan blootgesteld. Ik kan me niet herinneren dat ik vroeger ooit een fantasy-boek heb gelezen, met een romance sub-plot, waarin dat zo aan bod kwam. Ook niet op de middelbare school.

Om nog maar te zwijgen over alle mensen die je vroeger pestten, omdat je Harry Potter en Never-ending Story las in groep 6, maar nu met hun snufferd op sociale media de nieuwste beast romance promoten...

Conclusie, ik denk niet dat de BookTok en Bookstagram nou heel goed bijdragen aan een leescultuur. Het heeft zeker gestimuleerd dat jongeren weer meer zijn gaan lezen, maar daar is denk ik alles wel mee gezegd.

It finally happened - I'm slightly mad! ~ Queen

Oh vind ik absoluut niet. Ik vind de boekencommunity heel fijn, die toch grotendeels door Instagram en Booktok is ontstaan, ik denk dat heel veel buitenbeentjes hier toch hun plekje hebben gevonden en daarnaast heeft het lezen weer populair gemaakt. Daarnaast is het ook voor schrijvers een gigantische aanwinst, want als je lezers wilt bereiken heb je zulke kanalen toch nodig. Ik denk dat heel veel auteurs, uitgeverijen en boekhandels er baat bij hebben (gehad), misschien wel zoveel dat het onmisbaar is geworden. Dus nee: ik vind juist dat ze het een gigantische boost heeft gegeven en laat zien dat lezen 'voor iedereen' is, aangezien er voor die tijd best een 'saai labeltje' opgeplakt werd.

Every villain is a hero in his own mind.

Ringwraith schreef:
Oh vind ik absoluut niet. Ik vind de boekencommunity heel fijn, die toch grotendeels door Instagram en Booktok is ontstaan, ik denk dat heel veel buitenbeentjes hier toch hun plekje hebben gevonden en daarnaast heeft het lezen weer populair gemaakt. Daarnaast is het ook voor schrijvers een gigantische aanwinst, want als je lezers wilt bereiken heb je zulke kanalen toch nodig. Ik denk dat heel veel auteurs, uitgeverijen en boekhandels er baat bij hebben (gehad), misschien wel zoveel dat het onmisbaar is geworden. Dus nee: ik vind juist dat ze het een gigantische boost heeft gegeven en laat zien dat lezen 'voor iedereen' is, aangezien er voor die tijd best een 'saai labeltje' opgeplakt werd.

We will not be quiet, Stonewall was a riot!

Ik heb persoonlijk wel het idee (enkele uitzonderingen, zoals The Secret History daargelaten) dat BookTok en Bookstagram zich voor een groot deel (niet volledig!) afspeelt in het domein van romantasy. Dat is een genre waar ik vrij weinig mee heb en dat ik zelden lees. Echter: van wat ik erover meekrijg en van de achterkanten die ik in boekhandels lees ontstaat bij mij wel het beeld dat dat soms vrij formulaic is - en ik zelden ervan onder de indruk ben.

Een aantal boeken die op deze social media verder populair geworden zijn heb ik wel gelezen, maar vond ik niet dermate bijzonder (Taylor Jenkins Reid, Sally Rooney, alle eindelooooze hertellingen van Griekse mythologie). Gewoon vrij doorsnee boeken, om eerlijk te zijn.

Ik denk dat veel van dit soort boeken wel een andere leeservaring bieden (of ja, in ieder geval voor mij is dat absoluut het geval). Hoe ze dan de leescultuur beïnvloeden vind ik lastig te zeggen, maar ik neig ook eerder naar ja, negatief, omdat ik vind dat er soms echt boeken in de boekhandel liggen die ik niet goed vind, en voor mijn gevoel is dat meer dan vroeger.

Sluit me verder deels bij de mening van Catmint aan.

Voor mij hoort "breed" lezen ook bij een leescultuur, dat is iets wat ik niet per se terugzie bij BookTok en Bookstagram en (algemeen gezegd) het genre romantasy.

Omnia mutantur, nihil interit

EDIT: WOW dit zat vol onafgemaakte zinnen wth guys, ik probeerde het zojuist terug te lezen en snap er geen kut van, ik typ dit later nog wel eens uit wanneer ik wél geconcentreerd ben I guess??

[ bericht aangepast op 27 maart 2026 - 6:31 ]

"I have love in me the likes of which you can scarcely imagine and rage the likes of which you would not believe."

Voor mijn gevoel was er het laatste decennium eigenlijk geen brede leescultuur meer in de westerse wereld, naast de nerds en de losers die van lezen houden en hun tijd op fora doorbrengen (<3) was iedereen uitgekeken op boeken door de komst van evil TV en vooral that damn phone. En toen kwam booktok en romantasy en het is (onder vrouwen!) eindelijk weer een beetje populair om te lezen. Ik hou me zelf verre van eigenlijk alles wat generiek-booktok aanbeveelt, maar ik denk(hoop vooral) dat dit toch onder de streep een net positive is voor het boekenvak. Alleen al omdat er nu in ieder geval weer veel geld in boeken wordt gepompt. Vroeger heb ik enorm veel fanfic verslonden op deze website, en daarna op AO3, daarna ging ik ook weer echte boeken lezen... en ik hoop dat veel van de huidige romantasyliefhebbers ook die arc gaan hebben. En ik hoop dat ze nu genieten van hun fairy smut slop!!!!!!!!!!

He cannot pass by without touching and moving and shaping and changing every thing, every boy-city, in his path.

Met bepaalde gedeelten en genres wel grotendeels.

[ I will always love you ]